{"id":1014,"date":"2024-04-10T21:35:47","date_gmt":"2024-04-10T21:35:47","guid":{"rendered":"https:\/\/radiogjilani.com\/index.php\/2024\/04\/10\/a-ka-qene-dikur-dhelpra-mikja-me-e-mire-e-njeriut\/"},"modified":"2024-04-10T21:35:47","modified_gmt":"2024-04-10T21:35:47","slug":"a-ka-qene-dikur-dhelpra-mikja-me-e-mire-e-njeriut","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/radiogjilani.com\/index.php\/2024\/04\/10\/a-ka-qene-dikur-dhelpra-mikja-me-e-mire-e-njeriut\/","title":{"rendered":"A ka qen\u00eb dikur dhelpra mikja m\u00eb e mir\u00eb e njeriut?"},"content":{"rendered":"<p>Paraardh\u00ebsit tan\u00eb mund t\u2019i ken\u00eb mbajtur dhelprat si kafsh\u00eb sht\u00ebpiake shum\u00eb koh\u00eb p\u00ebrpara se qent\u00eb sht\u00ebpiak t\u00eb dilnin n\u00eb sken\u00eb.<\/p>\n<p>D\u00ebshmit\u00eb arkeologjike sugjerojn\u00eb se shoq\u00ebrit\u00eb e lashta njer\u00ebzore n\u00eb Amerik\u00ebn e Jugut i nderonin dhelprat n\u00eb at\u00eb mas\u00eb saq\u00eb ato varroseshin pran\u00eb tyre.<\/p>\n<p>Shkenc\u00ebtar\u00ebt u befasuan kur gjet\u00ebn nj\u00eb dhelp\u00ebr t\u00eb varrosur n\u00eb nj\u00eb varr njeriu q\u00eb daton 1500 vjet m\u00eb par\u00eb n\u00eb Patagoni, Argjentin\u00eb.<\/p>\n<p>Ata mendojn\u00eb se shpjegimi m\u00eb i mundsh\u00ebm \u00ebsht\u00eb se dhelpra ishte nj\u00eb shoq\u00ebruese ose kafsh\u00eb sht\u00ebpiake shum\u00eb e vler\u00ebsuar.<\/p>\n<p>Analiza e ADN-s\u00eb tregon se kafsha hante dark\u00eb me grumbullues gjuetar\u00ebsh prehistorik\u00eb dhe ishte pjes\u00eb e rrethit t\u00eb brendsh\u00ebm t\u00eb kampit.<\/p>\n<p>Nj\u00eb dhelp\u00ebr tjet\u00ebr u gjet n\u00eb nj\u00eb varr shum\u00eb m\u00eb t\u00eb vjet\u00ebr n\u00eb nj\u00eb pjes\u00eb tjet\u00ebr t\u00eb Argjentin\u00ebs gati nj\u00eb dekad\u00eb m\u00eb par\u00eb.<\/p>\n<p>Mund t\u00eb ket\u00eb qen\u00eb gjithashtu nj\u00eb kafsh\u00eb sht\u00ebpiake, por dieta e saj nuk \u00ebsht\u00eb analizuar.<\/p>\n<p>\u201cKjo \u00ebsht\u00eb nj\u00eb gjetje shum\u00eb e rrall\u00eb e t\u00eb pasurit t\u00eb k\u00ebsaj dhelpre q\u00eb duket se ka pasur nj\u00eb lidhje kaq t\u00eb ngusht\u00eb me individ\u00eb nga shoq\u00ebria e gjuetar\u00eb-mbledh\u00ebsve\u201d, ka th\u00ebn\u00eb Oph\u00e9lie Lebrasseur nga Universiteti i Oxford-it.<\/p>\n<p>\u201cMendoj se ishte m\u00eb shum\u00eb se thjesht simbolike; me t\u00eb v\u00ebrtet\u00eb mendoj se ishte shoq\u00ebri\u201d.<\/p>\n<p>Dhelpra u gjet n\u00eb vendin e varrimit t\u00eb Ca\u00f1ada Seca n\u00eb Argjentin\u00eb, i cili dikur ishte i banuar nga grupe gjuetar\u00eb-mbledh\u00ebsish.<\/p>\n<p>Dh\u00ebmb\u00ebt e dhelprave t\u00eb egra jan\u00eb gjetur n\u00eb vendet e lashta t\u00eb varrimit t\u00eb njer\u00ebzve n\u00eb Argjentin\u00eb dhe Peru, duke sugjeruar se kafsha kishte nj\u00eb r\u00ebnd\u00ebsi simbolike.<\/p>\n<p>Por zbulimi i nj\u00eb skeleti thuajse t\u00eb plot\u00eb t\u00eb nj\u00eb dhelpre n\u00eb nj\u00eb varr njeriu \u00ebsht\u00eb jasht\u00ebzakonisht i rrall\u00eb n\u00eb t\u00eb dh\u00ebnat arkeologjike mbar\u00ebbot\u00ebrore.<\/p>\n<p>Dhelpra, me emrin shkencor Dusicyon avus, ishte e nj\u00eb madh\u00ebsie mesatare q\u00eb peshonte 10-15 kg.<\/p>\n<p>Dhe u zhduk rreth 500 vjet m\u00eb par\u00eb, disa qindra vjet pasi qent\u00eb sht\u00ebpiak mb\u00ebrrit\u00ebn n\u00eb Patagoni.<\/p>\n<p>Hulumtimi sakaq u krye n\u00eb bashk\u00ebpunim me Cinthia Abbona nga Instituti i Evolucionit n\u00eb Mendoza, Argjentin\u00eb, dhe u botua n\u00eb revist\u00ebn, RoyalSociety Open Science.<\/p>\n<p>The post <a rel=\"nofollow\" href=\"https:\/\/albanianpost.com\/a-ka-qene-dikur-dhelpra-mikja-me-e-mire-e-njeriut\/\">A ka qen\u00eb dikur dhelpra mikja m\u00eb e mir\u00eb e njeriut?<\/a> appeared first on <a rel=\"nofollow\" href=\"https:\/\/albanianpost.com\/\">Albanian Post<\/a>.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Paraardh\u00ebsit tan\u00eb mund t\u2019i ken\u00eb mbajtur dhelprat si kafsh\u00eb sht\u00ebpiake shum\u00eb koh\u00eb p\u00ebrpara se qent\u00eb sht\u00ebpiak t\u00eb dilnin n\u00eb sken\u00eb. D\u00ebshmit\u00eb arkeologjike sugjerojn\u00eb se shoq\u00ebrit\u00eb e lashta njer\u00ebzore n\u00eb Amerik\u00ebn e Jugut i nderonin dhelprat n\u00eb at\u00eb mas\u00eb saq\u00eb ato varroseshin pran\u00eb tyre. Shkenc\u00ebtar\u00ebt u befasuan kur gjet\u00ebn nj\u00eb dhelp\u00ebr t\u00eb varrosur n\u00eb nj\u00eb varr [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":1015,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-1014","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-uncategorized"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/radiogjilani.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1014","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/radiogjilani.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/radiogjilani.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/radiogjilani.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/radiogjilani.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1014"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/radiogjilani.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1014\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/radiogjilani.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/1015"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/radiogjilani.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1014"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/radiogjilani.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1014"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/radiogjilani.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1014"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}