{"id":9166,"date":"2024-09-15T05:20:18","date_gmt":"2024-09-15T05:20:18","guid":{"rendered":"https:\/\/radiogjilani.com\/index.php\/2024\/09\/15\/1400-fluturime-ne-dite-humbasin-sinjalet-gps-ne-rusi-lindjen-e-mesme-evrope-pse-ndodh-dhe-cilat-jane-rreziqet\/"},"modified":"2024-09-15T05:20:18","modified_gmt":"2024-09-15T05:20:18","slug":"1400-fluturime-ne-dite-humbasin-sinjalet-gps-ne-rusi-lindjen-e-mesme-evrope-pse-ndodh-dhe-cilat-jane-rreziqet","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/radiogjilani.com\/index.php\/2024\/09\/15\/1400-fluturime-ne-dite-humbasin-sinjalet-gps-ne-rusi-lindjen-e-mesme-evrope-pse-ndodh-dhe-cilat-jane-rreziqet\/","title":{"rendered":"1400 fluturime n\u00eb dit\u00eb humbasin sinjalet GPS n\u00eb Rusi, Lindjen e Mesme, Evrop\u00eb \u2013 Pse ndodh dhe cilat jan\u00eb rreziqet"},"content":{"rendered":"<p>M\u00eb shum\u00eb se nj\u00eb ekuipazh, n\u00eb dy muajt e fundit, rrezikoi t\u00eb zbriste n\u00eb pist\u00ebn e gabuar, paralelisht me at\u00eb t\u00eb autorizuar, sepse pan\u00eb nj\u00eb hart\u00eb n\u00eb monitor\u00eb t\u00eb \u201czhvendosur\u201d n\u00eb krahasim me realitetin. N\u00eb situata t\u00eb tjera, p\u00ebrs\u00ebri k\u00ebt\u00eb ver\u00eb, pilot\u00ebt e tjer\u00eb duhej t\u00eb ndiznin dritat e jashtme \u2013 gjat\u00eb fluturimit \u2013 p\u00ebr t\u00eb par\u00eb n\u00ebse kishte stuhi aty pran\u00eb pasi radari i motit n\u00eb bord kishte pushuar papritmas.<\/p>\n<p>Dhe alarmet e l\u00ebshuara nga sistemi kund\u00ebr p\u00ebrplasjes injorohen n\u00eb disa zona nga komandant\u00ebt dhe oficer\u00ebt e par\u00eb, sepse aktivizohen pothuajse gjithmon\u00eb nga informacioni i shtremb\u00ebruar satelitor.<\/p>\n<p>Me rrezikun q\u00eb n\u00ebse rreziku do t\u00eb ishte real, ata mund t\u00eb mos kryenin manovrat e nevojshme n\u00eb kabin\u00eb.<\/p>\n<h5><strong>Shifrat<\/strong><\/h5>\n<p>N\u00eb vet\u00ebm nj\u00eb muaj \u2013 midis mesit t\u00eb korrikut dhe mesit t\u00eb gushtit t\u00eb k\u00ebtij viti \u2013 41 mij\u00eb fluturime (nga t\u00eb cilat 23 mij\u00eb t\u00eb planifikuara me mbi nj\u00ebqind pasagjer\u00eb n\u00eb bord) raportuan probleme serioze t\u00eb shqet\u00ebsimit t\u00eb sinjaleve satelitore dhe funksionimit t\u00eb instrumenteve n\u00eb bord, mes Evrop\u00ebs, Lindjes s\u00eb Mesme dhe Azis\u00eb.<\/p>\n<p>\t\t<i><\/i><ins data-dcm-landing-page-escapes=\"0\" data-dcm-click-tracker=\"https:\/\/track.adform.net\/C\/?bn=73199340;adfibeg=0;cdata=wY0ZHC8ypbQniOq3Sj8hschgQeJ3VY4zU1bO9ulaUP_iCMviXuI_n4RPYRHBxkqVPVtGasWBO2DsQ97SqeB3vafpodL8HlhSS5QNXFy9YSXxjmdMEY9WqD7eKsUQLet9dO-UMsCLM2opnkTpCdy6-w2;;CREFURL=https%3a%2f%2feuro-pixel.com%2ftest.php;C=1;cpdir=\" class=\"dcmads\" data-dcm-placement=\"N571601.4773204ALBANIANPOST.COM\/B32392692.399829096\" data-dcm-rendering-mode=\"iframe\" data-dcm-https-only=\"\" data-dcm-api-frameworks=\"[APIFRAMEWORKS]\" data-dcm-omid-partner=\"[OMIDPARTNER]\" data-dcm-gdpr-applies=\"gdpr=\" data-dcm-gdpr-consent=\"gdpr_consent=\" data-dcm-addtl-consent=\"addtl_consent=${ADDTL_CONSENT}\" data-dcm-ltd=\"false\" data-dcm-resettable-device-id=\"\" data-dcm-app-id=\"\" data-dcm-processed=\"y\"><\/p>\n<p>\t\t<\/ins><\/p>\n<p>Mesatarisht, pothuajse 1 mij\u00eb e 400 avion\u00eb n\u00eb dit\u00eb, pes\u00eb her\u00eb m\u00eb shum\u00eb se janari 2024, kur shifra konsiderohej tashm\u00eb mbi mesataren historike. Kjo \u00ebsht\u00eb ajo q\u00eb lexojm\u00eb n\u00eb 128 faqet e OpsGroup, nj\u00eb organizat\u00eb q\u00eb monitoron sigurin\u00eb dhe k\u00ebrc\u00ebnimet e aviacionit, e cila ka mbledhur prej muajsh informacionin e dh\u00ebn\u00eb nga pilot\u00ebt. Dhe kjo ngre m\u00eb shum\u00eb se nj\u00eb alarm.<\/p>\n<h5><strong>Problemet u shtuan<\/strong><\/h5>\n<p>Zgjerimi i zonave t\u00eb konfliktit dhe rritja e pajisjeve ushtarake p\u00ebr bllokimin e transmetimeve satelitore po \u00e7on n\u00eb nj\u00eb rritje t\u00eb ndjeshme t\u00eb problemeve gjat\u00eb fluturimit duke filluar ve\u00e7an\u00ebrisht nga shtatori 2023 (dhe Korrieri e ka trajtuar at\u00eb n\u00eb m\u00eb shum\u00eb se nj\u00eb rast).<\/p>\n<p>Avion\u00ebt marrin sinjale t\u00eb rreme GPS q\u00eb \u00e7orientojn\u00eb sistemet kompjuterike n\u00eb bord, duke b\u00ebr\u00eb q\u00eb kabina t\u00eb humbas\u00eb aft\u00ebsin\u00eb e lundrimit.<\/p>\n<p>Nuk \u00ebsht\u00eb problem vet\u00ebm p\u00ebr vazhdimin normal t\u00eb udh\u00ebtimit. Ky lloj shqet\u00ebsimi gjithashtu rrezikonte potencialisht t\u00eb shkaktonte q\u00eb avioni t\u00eb p\u00ebrfundonte aty ku nuk jan\u00eb t\u00eb autorizuar t\u00eb fluturojn\u00eb, n\u00eb vendet q\u00eb vendosin menj\u00ebher\u00eb t\u2019i rr\u00ebzojn\u00eb.<\/p>\n<h5><strong>\u201cRastet e n\u00ebnraportuara\u201d<\/strong><\/h5>\n<p>Nd\u00ebrhyrja nuk \u00ebsht\u00eb nj\u00eb fenomen i ri. \u201cPor shkalla dhe efektet e val\u00ebs aktuale t\u00eb mashtrimit jan\u00eb t\u00eb paprecedent\u00eb,\u201d shkruajn\u00eb ekspert\u00ebt.<\/p>\n<p>\u201cSpoofing\u201d \u00ebsht\u00eb nj\u00eb lloj sulmi kibernetik i cili n\u00eb sektor ka t\u00eb b\u00ebj\u00eb me falsifikimin e informacionit t\u00eb dh\u00ebn\u00eb n\u00eb instrumentet n\u00eb bord. Sipas t\u00eb dh\u00ebnave t\u00eb OpsGroup, rritje e aksidenteve vihet re q\u00eb nga prilli i vitit 2024, nd\u00ebrsa numri i fluturimeve t\u00eb prekura \u201c\u00ebsht\u00eb rritur n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb drastike q\u00eb nga maji 2024\u201d, duke arritur n\u00eb 41 mij\u00eb fluturime me probleme mes 15 korrikut dhe 15 gushtit.<\/p>\n<p>\u201cPor numri real mund t\u00eb jet\u00eb duksh\u00ebm m\u00eb i lart\u00eb\u201d.<\/p>\n<h5><strong>Instrumentet e prekura<\/strong><\/h5>\n<p>Jo vet\u00ebm m\u00eb shum\u00eb raste. \u00cbsht\u00eb rritur edhe intensiteti. Dhe meqen\u00ebse avion\u00ebt modern\u00eb kan\u00eb inkorporuar GPS \u201cn\u00eb nj\u00eb num\u00ebr t\u00eb madh sistemesh, ndikimi i nj\u00eb sinjali t\u00eb falsifikuar ka pasur efekte serioze\u201d gjat\u00eb fluturimeve.<\/p>\n<p>N\u00eb udh\u00ebtim, n\u00eb fakt, mashtrimi ka krijuar probleme p\u00ebr \u201cFMS\u201d (sistemi i menaxhimit t\u00eb fluturimit), sistemin hibrid t\u00eb referenc\u00ebs inerciale (i cili \u00ebsht\u00eb n\u00eb gjendje t\u00eb gjurmoj\u00eb pozicionin e avionit), or\u00ebn e avionit, GPWS (sistemi q\u00eb d\u00ebrgon nj\u00eb paralajm\u00ebrim n\u00eb rast rreziku t\u00eb nj\u00eb p\u00ebrplasjeje n\u00eb tok\u00eb) ose p\u00ebr TCAS (p\u00ebrplasje me avion\u00eb t\u00eb tjer\u00eb), p\u00ebr radarin e motit, p\u00ebr CPDLC (mjetet e komunikimit midis pilotit dhe kontrolluesit t\u00eb fluturimit), p\u00ebr ADS -b dhe Ads-c ( transponder\u00ebt q\u00eb transmetojn\u00eb t\u00eb dh\u00ebnat dhe pozicionin e identifikimit).<\/p>\n<p>The post <a href=\"https:\/\/albanianpost.com\/1400-fluturime-ne-dite-humbasin-sinjalet-gps-ne-rusi-lindjen-e-mesme-evrope-pse-ndodh-dhe-cilat-jane-rreziqet\/\">1400 fluturime n\u00eb dit\u00eb humbasin sinjalet GPS n\u00eb Rusi, Lindjen e Mesme, Evrop\u00eb \u2013 Pse ndodh dhe cilat jan\u00eb rreziqet<\/a> appeared first on <a href=\"https:\/\/albanianpost.com\/\">Albanian Post<\/a>.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>M\u00eb shum\u00eb se nj\u00eb ekuipazh, n\u00eb dy muajt e fundit, rrezikoi t\u00eb zbriste n\u00eb pist\u00ebn e gabuar, paralelisht me at\u00eb t\u00eb autorizuar, sepse pan\u00eb nj\u00eb hart\u00eb n\u00eb monitor\u00eb t\u00eb \u201czhvendosur\u201d n\u00eb krahasim me realitetin. N\u00eb situata t\u00eb tjera, p\u00ebrs\u00ebri k\u00ebt\u00eb ver\u00eb, pilot\u00ebt e tjer\u00eb duhej t\u00eb ndiznin dritat e jashtme \u2013 gjat\u00eb fluturimit \u2013 p\u00ebr [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":9167,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-9166","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-uncategorized"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/radiogjilani.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/9166","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/radiogjilani.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/radiogjilani.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/radiogjilani.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/radiogjilani.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=9166"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/radiogjilani.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/9166\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/radiogjilani.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/9167"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/radiogjilani.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=9166"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/radiogjilani.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=9166"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/radiogjilani.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=9166"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}