Askush nuk e kishte parë Masoud Pezeshkian, 69 vjeç, presidentin e ri të Iranit, reformistin e parë që nga koha e Khatamit.
Mjekra disa ditore, xhaketa dhe këmisha blu e çelët, toni modest dhe pajtues, mbizotëronte mbi sfiduesin e tij, skifterin ultra-konservator Saeed Jalili.
Ai fitoi raundin e dytë me 53% të votave, raund i cili pa një rritje të pjesëmarrjes.
Kjo e fundit ra në nivelin më të ulët historik prej 40 % në raundin e parë zgjedhor.
Një shenjë se protesta e madhe e abstenimit nuk është qetësuar: shumica e iranianëve po bëjnë thirrje për reforma demokratike dhe po refuzojnë zgjedhjet, kandidatët e të cilave zgjidhen nga lart.
Të rinjtë e lëvizjes “Gruaja, Jeta dhe Liria” mbetën larg votimit.
Megjithatë, frika e një zhvendosjeje edhe më autoritare ka shtyrë shumë njerëz në votime për të sjellë në krye të vendit këtë mjek me origjinë nga Mahabad, në veriperëndim të Iranit, me një baba azer dhe një nënë kurde, mjaft popullor në mesin e pakicave të keqtrajtuara dhe të shtypura.
Jo një personazh veçanërisht karizmatik, ai fitoi dukshmëri me kalimin e javëve, falë edhe mbështetjes së reformistëve historikë si Khatami dhe Karroubi, dhe të ish-ministrit të jashtëm Zarif, një figurë kyçe në fushatën e tij.
Në fakt, shumë mbështetës të Qalibafit, konservatorit të preferuar nga aparati, por i mundur në raundin e parë, e votuan të shqetësuar për ekstremizmin e Jalilit.
“Ne do të shtrijmë dorën e miqësisë për të gjithë, madje edhe për mbështetësit e kundërshtarëve tanë”, tha ai menjëherë pas shpalljes së rezultateve.
I stërvitur si shumë revolucionarë të Khomeinistëve gjatë luftës Iran-Irak, luftëtar dhe mjek në front, Pezeshkian u diplomua për kardiokirurgji dhe drejtoi Universitetin e Shkencave Mjekësore të Tabrizit.
Biografia e tij të kujton disi atë të presidentit amerikan Joe Biden: në vitin 1994 ai humbi gruan e tij, Fatemeh Majidi, dhe një vajzë në një aksident automobilistik.
Ai nuk u martua kurrë dhe i rriti vetëm fëmijët e tjerë, dy djemtë dhe një vajzë.
Ai ishte ministër i Shëndetësisë gjatë epokës së Khatamit kur shpërtheu rasti i Zahra Kazemit, një fotografe e pavarur e cila, e arrestuar gjatë një vale protestash, bëri foto në burgun famëkeq Evin të Teheranit, u torturua dhe vdiq.
Një autopsi e pavarur në trupin e saj nuk u autorizua.
Pezeshkian nuk është prekur asnjëherë nga akuzat për korrupsion apo keqbërje, të përhapura brenda sistemit, dhe kjo ka ndikuar në bindjen e disa të pavendosurve, por ai nuk është radikal, ai lëviz në vazhdën e Republikës Islamike dhe parimeve të saj themelore.
Ai nuk propozon reforma kushtetuese, ai mbështet disa kauza reformiste, pa e mohuar pushtetin.
Kur Mahsa Amini vdiq, ai shkroi në një postim në Twitter të nesërmen se ishte “e papranueshme në Republikën Islamike të arrestohej një vajzë për hixhabin e saj dhe më pas t’i dorëzohej kufoma familjes së saj”.
Ditë më vonë, ndërsa protestat u ndezën, ai shtoi se të rinjtë “duke fyer liderin suprem… nuk do të krijojnë asgjë tjetër veçse zemërim dhe urrejtje të qëndrueshme në shoqëri”.
Ai gjithashtu bëri homazhe publike për Gardën Revolucionare duke veshur uniformën e tyre në Parlament.
Ekipi i tij përbëhet nga liberalë ekonomikë dhe gjysma e tyre janë properëndimore.
Ata do të dëshironin që Irani të ripranohej në sistemin financiar FAFT, domethënë të kryente reforma të transparencës që gjithmonë janë përjashtuar nga ultra-konservatorët dhe të rifillonin një dialog me Perëndimin për të hequr të paktën pjesërisht sanksionet.
Nuk është rastësi që i pari që thirri Pezeshkian për ta uruar ishte Putini, i shqetësuar për një kthesë të mundshme drejt Perëndimit nga Irani pas sezonit të ultra-konservatorit Raisi që mbushi fabrikat ruse të armëve me dronë.
Por doktori i teokracisë nuk do të prishë marrëdhëniet me Kinën dhe Rusinë, por do të përpiqet të ribalancojë ekuilibrin midis Lindjes dhe Perëndimit.
Ai do të duhet të përballet me një Parlament të dominuar nga ekstremistët dhe të lëvizë brenda kufijve të vendosur nga lideri suprem Ali Khamenei dhe Pasdaran, vendimmarrësit e vërtetë të politikës së jashtme dhe të sigurisë së vendit.
The post Cili është presidenti i ri i Iranit, doktori i teokracisë që dëshiron një dialog ndryshe me Perëndimin appeared first on Albanian Post.
