Ish-presidenti i vijës së ashpër të Iranit, Mahmoud Ahmadinejad, u regjistrua të dielën si një kandidat i mundshëm për zgjedhjet presidenciale, duke kërkuar të rimarrë pozicionin kryesor politik të vendit pas një përplasjeje helikopteri që vrau presidentin e vendit.
Regjistrimi i ish-udhëheqësit populist ushtron presion mbi Udhëheqësin Suprem Ayatollah Ali Khamenei. Në detyrë, Ahmadinexhad sfidoi hapur klerikun 85-vjeçar dhe përpjekja e tij për të kandiduar në vitin 2021 u ndalua nga autoritetet.
Kthimi i politikanit të zjarrtë, të dyshimtë për Holokaustin, vjen në një kohë të tensioneve të rritura midis Iranit dhe Perëndimit mbi programin bërthamor të Teheranit që po avancohet me shpejtësi, armatosjen e Rusisë në luftën e saj kundër Ukrainës dhe goditjet e saj të gjera ndaj disidencës.
Ahmadinexhad është kandidati më i shquar i regjistruar deri më tani.
Gazetarët e Associated Press në Teheran panë Ahmadinexhadin të mbërrinte në Ministrinë e Brendshme dhe të fillonte procesin e regjistrimit. Para mbërritjes së tij, mbështetësit e tij kënduan dhe valëvitën flamuj iranianë. Ata shpejt e rrethuan Ahmadinexhadin, 67 vjeç, duke bërtitur: “Zoti është më i madhi!”.
Ai zbriti shkallët e ministrisë, duke u treguar pasaportën e tij sipas zakonit dhjetëra fotografëve dhe video-gazetarëve të pranishëm për procesin e regjistrimit. Ndërsa një grua përpunonte kandidaturën e tij, ai u ul, iu drejtua gazetarëve, duke tundur kokën dhe duke buzëqeshur para kamerave.
Zgjedhjet janë planifikuar më 28 qershor për të zëvendësuar presidentin e linjës së ashpër të Khameneit, Ebrahim Raisi, i cili vdiq në një aksident helikopteri në maj së bashku me shtatë persona të tjerë.
Ish-kryetari i parlamentit Ali Larijani, një konservator me lidhje të forta me ish-presidentin relativisht të moderuar të Iranit, Hassan Rouhani, është regjistruar tashmë, ashtu si edhe ish-shefi i Bankës Qendrore iraniane Abdolnasser Hemmati, i cili gjithashtu kandidoi në vitin 2021.
Kush tjetër do të kërkojë të kandidojë mbetet në pikëpyetje. Ushtruesi i detyrës së presidentit të vendit, Mohammad Mokhber, më parë një burokrat i prapaskenave, mund të jetë i pari, sepse ai tashmë është parë të takohet me Khamenein. Gjithashtu diskutohet si një aspirant i mundshëm është edhe ish-presidenti reformist Mohammad Khatami, por, si me Ahmadinexhadin, nëse ai do të lejohej të kandidonte është një çështje tjetër.
Periudha 50-ditore e regjistrimit do të mbyllet të martën dhe Këshilli i Gardës pritet të nxjerrë listën përfundimtare të kandidatëve brenda 10 ditëve. Kjo do të lejojë një fushatë të shkurtuar dy-javore përpara votimit në fund të qershorit.
Ahmadinexhad shërbeu më parë dy mandate katërvjeçare nga 2005 deri në 2013. Sipas ligjit iranian, ai fitoi të drejtën për të kandiduar sërish pas katër vitesh largim nga detyra, por ai mbetet një figurë polarizuese edhe në mesin e shokëve të linjës së ashpër. Rizgjedhja e tij e diskutueshme në vitin 2009 shkaktoi protesta masive të “Lëvizjes së Gjelbër” dhe një goditje gjithëpërfshirëse në të cilën mijëra njerëz u arrestuan dhe dhjetëra u vranë.
Jashtë vendit, ai u bë një karikaturë e perceptimeve perëndimore për atributin më të keq të Republikës Islamike, duke vënë në pikëpyetje Holokaustin, duke këmbëngulur se Irani nuk kishte qytetarë homoseksualë dhe duke lënë të kuptohet se Irani mund të ndërtonte një armë bërthamore nëse do ta bënte këtë.
Por Ahmadinexhadi mbetet i popullarizuar në mesin e të varfërve për përpjekjet e tij populiste dhe programet e ndërtimit të shtëpive. Që nga largimi i detyrës, ai ka ngritur profilin e tij përmes mediave sociale dhe ka shkruar letra të publikuara gjerësisht për liderët botërorë. Ai gjithashtu ka kritikuar qeverinë për korrupsioni, megjithëse administrata e tij u përball me akuza për korrupsion dhe dy nga ish nënkryetarët e tij u burgosën.
Khamenei e paralajmëroi Ahmadinexhadin në vitin 2017 se qëndrimi i tij sërish në detyrë do të ishte një “situatë e polarizuar” që do të ishte “e dëmshme për qarkun”. Khamenei nuk tha asgjë gjatë përpjekjes së Ahmadinexhadit në vitin 2021, kur kandidatura e tij u refuzua nga Këshilli i Gardës prej 12 anëtarësh, një panel klerikësh dhe juristësh të mbikëqyrur përfundimisht nga Khamenei. Ai panel nuk ka pranuar kurrë një grua apo dikë që bën thirrje për ndryshim rrënjësor në qeverisjen e vendit.
Ai panel mund ta refuzojë sërish Ahmadinexhadin. Megjithatë, gara për të zëvendësuar Raisin ende nuk ka nxjerrë një kandidat me mbështetje të qartë dhe dërrmuese nga Khamenei.
Marrë nga Associated Press, përshtatur për Albanian Post
The post Ish-presidenti i vijës së ashpër të Iranit regjistrohet për zgjedhjet presidenciale të 28 qershorit appeared first on Albanian Post.
